گرمای کم سابقه امسال در بیشتر نقاط کشور بویژه در استانهای جنوبی چندان بدون تلفات نیست و آثار زیانباری را برای مردم، سلامت آنان و تجهیزات و تأسیسات برقرسانی به همراه داشته است.
موج گرمای بیسابقه در شهرهای مختلف همه را کلافه و زندگی را از شرایط عادی خود خارج کرده است. هرچند مردم در شهرهای جنوبی همیشه در تابستان به گرمای شدید عادت دارند و گرمایی که شاید خیلی از هموطنان در سایر استانها توان تحمل آن را ندارند برای آنان چندان آزاردهنده نباشد، اما امسال شرایط متفاوت شده است، به طوری که حتی برخی تجهیزات و تأسیسات برق نیز توان تحمل گرمای شدید هوا را ندارد و گاه و بیگاه تصاویری ناشی از آتش گرفتن تجهیزات برقی و خروج قطار از ریل منتشر میشود تا ثابت شود که امسال گرمای هوا خیلی باب طبع نیست ومشکلات و گرفتاریهای فراوانی را به همراه داشته است. با این حال، سازمان هواشناسی همچنان از افزایش 3 تا 5 درجهای دمای هوا درغالب نقاط کشور تا اواسط این هفته خبرمی دهد. به گفته «امین حسین نقشینه»، کارشناس سازمان هواشناسی، در روزهای آینده بیشتر نقاط کشور جوی نسبتاً پایدار خواهند داشت و دمای هوا در غالب مناطق نیز افزایش تدریجی مییابد.
برش
مرگ 2 نفر به علت گرما
امسال گرمای خوزستان تلفات انسانی هم داشت و در این مدت، 2 نفر از مردم استان به علت شدت گرما جان خود را از دست دادند که دراین میان کارگران که برای امرار معاش مجبور به انجام فعالیت در شرایط بسیار سخت بودهاند، آسیب جدی دیدهاند.«رمضان احدی»، قائممقام معاونت درمان دانشگاه علوم پزشکی اهواز در همین زمینه یادآور شد: گرمازدگی در دوهفته اخیر، جان دو کارگر را در این استان گرفت. درهمین زمینه «شهیار میرخشتی»، رئیس مرکز اورژانس و فوریتهای پزشکی خوزستان هم از مراجعه ۱۴۰ بیمار گرمازده به اورژانسهای استان از 5 تیرماه تا ۱۷ تیرماه امسال خبر داد وبا اشاره به تعداد بیمارانی که بر اثر گرمازدگی از سوی اورژانس مورد رسیدگی قرار گرفتهاند، خاطرنشان کرد: اورژانس خوزستان از ۵ تا ۹ تیرماه به ۱۱۱ بیمار گرمازده در استان رسیدگی کرده که این آمار با ۲۹ نفر افزایش، درهفته بعد به ۱۴۰ نفر رسید.
وی البته به موج بارشی که از غرب کشورمان عبور میکند، اشاره کرد وافزود: این موج بارشی امروز و فردا(یکشنبه ودوشنبه) بر بخشهایی از آذربایجان شرقی و غربی و البرز مرکزی اثر میگذارد و موجب بارشهای پراکنده باران و وزش باد در این مناطق میشود. همچنین در مدت یاد شده شرق وجنوب شرق کشور بویژه منطقه زابل با وزش باد شدید و گرد و خاک مواجه خواهد بود و شرق دریای عمان نیز مواج و طوفانی است. «مازیارغلامی»، سرپرست اداره پیشبینی و هشدار اداره کل هواشناسی گیلان هم از ادامه روند افزایش دما در استان تا اواخر هفته پیش رو خبر داد و بیان کرد: نقشههای هواشناسی نشان دهنده استقرار جوی پایدار درمنطقه است که براین اساس افزایش دمای هوا تا اواخر هفته آینده پیشبینی میشود.
در همین رابطه «کوروش بهادری»، مدیرکل هواشناسی خوزستان هم در گفتوگو با مهر با اشاره به رسیدن دمای هوای اهواز به ۵۴ درجه، گفت: چنین دمای هوایی حداقل در ۱۰ سال اخیر در کشور بیسابقه بوده است. البته در سطح جهان چنین دمای هوایی در نقاطی نظیر«دره مرگ» امریکا و «العزیزیه» لیبی تجربه شده، اما در چند سال گذشته دمای هوای ۵۴ درجه درهیچ نقطهای از کشور ما ثبت نشده بود. به گفته بهادری بجز اهواز، شهرهای امیدیه، آغاجاری، ماهشهر، گتوند، بستان، هندیجان و دزفول نیز دمای هوای بالای ۵۰ درجه را تجربه کردند. نخستین مشکلی که گرمای بیسابقه هوا با خود به همراه داشت، قطع گاه و بیگاه برق بود که در شرایط گرمایی که گاه به ۵۴ هم میرسید بدون برق به سر کردن واقعاً قابل تحمل نبود. نخستین بحران جدی در این زمینه، آتش گرفتن ایستگاه توزیع برق «سپیدار» اهواز در آخرین روزهای بهار امسال بود و این اتفاق که مردم بخشی از اهواز را کلافه کرده بود، حکایت از ورود به تابستانی سخت را برای مردم خوزستان داشت و اینگونه هم شد. در شب ۲۷ خردادماه امسال که گرمای شدیدی بر خوزستان حاکم شده بود، مردم منطقه سپیدار اهواز با قطع برق به علت 3 بار آتشسوزی در ایستگاه برق اهواز مواجه شدند و انتظار برای وصل دوباره آن بینتیجه بود و مردم مجبور شدند به خانههای وابستگان خود کوچ موقت کنند.
گرما کوتاهیها را عیان کرد
بعد از اتفاق حادث شده در ایستگاه برق سپیدار اهواز، غلامرضا شریعتی استاندار خوزستان به موارد جالبی از کوتاهیهای گذشته اشاره کرد و گفت: تمام پستهای فوق توزیع در استانی که بیشترین تولید برق کشور را دارد وضعیت مناسبی ندارند. میبینیم در فارس با 4 هزار مگاوات برق، ۲۷۰ پست وجود دارد، اما در خوزستان با8 هزار مگاوات برق مصرفی تنها ۲۱۰ پست برق بوده که ۷۵ مورد آن موقتی است. متأسفانه وضعیت برق به نحوی است که ترانس به دلیل مصرف بالا آتش میگیرد. شریعتی خاطرنشان کرد: از بیش از ۲۰۰ پست برق فوق توزیع در واقع ۷۵ مورد آنها پستهای موقت است و این کمتوجهیهایی است که به استان شده است. مشهد با یک هزار و ۳۰۰ مگاوات برق مصرفی، بالای یک هزارکلید خودکار(بریکر) دارد ولی خوزستان با مصرف بالای 2هزارمگاوات فقط ۷۵ کلید خودکار و اتوماتیک دارد. شریعتی تصریح کرد: اگر قبلاً هم مانند مقطع فعلی، استانداری برای این مسأله وقت میگذاشت و به دستگاههای اجرایی از جمله برق کمک میشد اکنون این مشکلات اخیر یا کمتر بود یا اصلاً به وجود نمیآمد و تأکید میکنم اتفاقات رخ داده و مشکلات مربوط به خاموشیهای گسترده اخیر ریشه در کوتاهیهای چند سال اخیر دارد و مربوط به چند ماه گذشته نیست. با وجودی که در بروز این وضعیت نقشی نداشتیم بهعنوان نماینده عالی دولت در استان مسئولیت آن را به عهده میگیرم و از مردم عذرخواهی میکنم.
خروج قطارها از ریل
اما تنها مشکل پیش آمده در این زمینه قطع برق نبود بلکه دراین مدت چند نوبت قطارهای مسیر خرمشهر - تهران درمکانهایی نرسیده به اندیمشک از ریل خارج و در آخرین نوبت آن، 8 نفر مجروح شدند. مسئولان راهآهن علت این مسأله را گرمای شدید عنوان کردهاند و شرایط به گونهای شد که مردم از سوار شدن به قطار واهمه داشتند.
«عبدالکریم درویش زاده»، مدیرکل راهآهن جنوب در تشریح شرایطی که باعث خروج قطاراز ریل شد، با اشاره به شرایط دمایی محل حادثه خروج 3 واگن قطار مسافربری خرمشهر - تهران در ۲۰ تیرماه امسال، گفت: در این روز درجه حرارت بسیار افزایش یافت که در ۵۰ سال اخیرکم سابقه بود. درویشزاده بیان کرد: زمانی که درجه حرارت محیط بیش از دمای هوای پیشبینیشده افزایش مییابد، امواج ریز ناشی از آن، خود را در خط ریل نشان میدهد. فرار ریل در بیشتر اوقات در زمان عبور قطار از ریل رخ میدهد و معمولاً در قوسهای خطوط ریلی، این فرار ریل اتفاق میافتد و نیروی گریز از مرکز، ریل را به بیرون هدایت میکند. اما در خصوص حادثه خروج واگن از ریل در ایستگاه «میان آب» در آن روز، خط ریل مستقیم بود و این حادثه بسیار عجیب است. در سابقه ۲۵ سالهای که دارم، مشابه این حادثه که ۳۰۰ متر خطوط ریلی را یک متر جابهجا کند، نداشتیم.
فرار از گرما و رفتن در آغوش مرگ
در مدتی که گرمای هوا در خوزستان به اوج خود رسیده بود، برخی از مردم بخصوص نوجوانان برای فرار از گرما به سراغ آبتنی رفتهاند که به علت نبود شرایط و تجهیزات مناسب، آمار غرق شدن در خوزستان بهشدت بالا رفت و به اخبار عادی این روزهای خوزستان تبدیل شد. اهواز، دزفول، ایذه، آبادان وسایرشهرهای خوزستان به اخبارغرق شدن نوجوانان در این مدت خو گرفتند؛ هرچند آمار دقیقی هنوز از سوی سازمانهای متولی امر منتشر نشده ولی شرایط غرق شدن که اغلب آن برای فرار از گرما بوده، دلخراش شده است. این در حالی است که بر اساس آمارهای موجود 3 استان مازندران، خوزستان و گیلان به ترتیب استانهای دارای بیشترین آمار تلفات غرق شدگی در ۱۵ سال گذشته هستند. آمار تلفات غرقشدگی در این استانها در این مدت 8 هزار و ۳۵ نفر بوده که ۴۴ درصد کل موارد غرقشدگی این مدت را به خود اختصاص میدهد.